Norman Rockwell
11 Ocak 1966, Look Magazine, Picasso vs Sargent
Bir duvarda John Singer Sargent’in, diğerinde Picasso’nun bir tablosunun sergilendiği bir galeri salonu. Sargent’ın Bayan George Swinton portresi 1897’de, Picasso’nun Marie-Thérèse Walter portresi ise 1930’larda yapılmış. Kızıl saçlı, genç ve zarif bir kadın Picasso’nun kübist tablosuna bakarken; başka bir kadın ile küçük kızı, Sargent’ın özenle hazırlanmış yaldızlı çerçevesi içinde yer alan büyük portresini inceliyor.
Sargent’ın tablosunun önündeki kadın saçlarını bigudilere sarmış, mantosunu ve topuklu ayakkabılarını giymiş; kızı da annesi gibi saçlarını bigudilere sarmış, elinde oyuncak bebeğini tutuyor. İkisi de uzun bir dönemin idealize edilmiş zarafet ve güzellik anlayışını temsil eden bu portreye bakıyor.
Kızıl saçlı genç kadın ise kot pantolon, düz çizmeler ve siyah bir kazak giymiş; deri ceketini kolunda taşıyor. Picasso’nun kübist portresine bakarken rahat ve özgüvenli bir hâli var.
Norman Rockwell, 1963’te The Saturday Evening Post’tan ayrıldıktan sonra LOOK Magazine ve diğer bazı yayınlar için çalıştı. The Saturday Evening Post için yaptığı kapaklar Amerikan kültürünün idealize edilmiş, nostaljik bir görünümünü sunuyordu; ancak dergiden ayrıldıktan sonra üslubu ve odağı değişti. Çalışmaları giderek çevresindeki insanların taşıdığı endişelere yöneldi: sivil haklar hareketi, savaş ve yoksulluğun yarattığı toplumsal kaygılar, sanat ve bilimdeki modern gelişmeler…
Picasso ise modernizmi sanat dünyasına taşıyan en önemli figürlerden biriydi ve kültürel dönüşümlere öncülük etti. 1960’lar aynı zamanda sivil haklar hareketleri, kadın hareketleri ve sosyal normlara meydan okunan büyük kültürel değişimlerin yaşandığı bir dönemdi. Artık kadınlar annelerinin izinden gitmiyordu; odakları yalnızca eş ya da anne olmak değil, merak ederek ve sorgulayarak toplumda kendi seslerini duyurmak hâline geliyordu.
→Bu resim betimlemesi, İngilizce aslından Türkçeye uyarlanmıştır.
kosektas.net, Köşektaş Köyü Bilgisunum Sayfası
HALK TIBBI - HEKİMLİĞİ
-KOCAKARI İLAÇLARI-
HAZIRLAYAN VE SUNAN
Gerçekte kimisinin hiçbir yararının olmayışının yanında birçokları uzun yıllardan beri süregelen ve olumlu sonuçlar gösteren deneyimlerin ürünüdür. Bugün pek çoğu kullanılmasa da kimi tedavisi olmayan hastalıklarda ya da acil durumlarda tek çıkar yol görülerek kullanılmaktadır.
ALLERJİ | Çördükotu ve kekik kaynatılıp içirilir |
ARI –BÖCEK SOKMASI | Çamur sürülür. |
ARPACIK (İt dirseği) | Arpacığın çıktığı yer, ısıtılan mendil kaşık sapı gibi şeyler sürülüp korkutulur. Arpacık çıkan yere ıslatılmış ekmek konu bir köpek eniğinin onu alması sağlanır. |
APSE- ŞİŞLİK | Sütle ıslatılmış ekmek sarılarak şişliğin baş vermesi sağlanır. Süt, yumurta ve un karışımı sarılır. |
BALGAM SÖKTÜRME | İğde, süt kaynatılıp içirilir. Her sabah aç karına taze tereyağı petekli bal karışımı yedirilir. |
BEL, SIRT AĞRILARI | Ağrıyan yer sıvanır (Masaj yapılır) sonra kupa çekilir. |
BASUR | Çiriş otu kökü pişirilip basur üzerine sarılır |
BASMA-BADEMCİK | Parmak bastırılarak patlatılır |
BAŞ AĞRISI ve ATEŞLENME | Islak bez ya da çiğ patates dilimleri konur. Hocaya okutulup iplik bağlatılır. |
BAŞKONAĞI (Kepek) | Beziryağı ile koruk suyu kaynatılıp saç Yıkanır. |
BEL, KABURGA KIRIKLARI | (Kırıkçılar yapar) Isıtılarak iyice yumuşatılmış kara sakız ya da yumurta akını sabunla karıştırıp bez üzerine yayıp kırık yere gelecek biçimde tüm karını saracak biçimde sarılır. |
BÜYÜMEYEN-ONMAYAN BEKLERE | Eşek sütü içirilir. |
ÇIBAN-DOLAMA | Pişmiş soğan ya da yumurta akıyla sabun tilesi (rendelenmesi) karıştırılıp sarılarak çıbanın olgunlaşıp delinmesi sağlanır. Okunmuş tereyağı sürülür. |
DİŞ AĞRISI | Yaş söğüt kabuğu ısıtılıp çıkan suyu ağrıyan yere pamukla konur. Mercimek, nohut ağızda tutulur. Ağrıyan diş üzerine karanfil tohumu ya da çetene yaprağı konur. |
EKZAMA-DERMA | Güvezi (Kopya) kalem ya da mürekkeple yazılır. Ocaklara okutulur üzerine tükürtülür. |
EZİK- BURKULMA | Çiğ et ya da yeni kesilmiş kuyruk kapağı (koyun kuyruğu derisi) sarılır. Öküzgözü otu çiçeklerinin kaynatılıp suyu ile yıkandığında şişlik iner. |
GECE GÖRMEYENLER | Gözlerine kara tavuk yağı sürülür. |
GÖZ AĞRISI | Islatılmış mayalı ekmek konur, |
GÖZ ÇAPAKLANMASI | Soğuk çay demi damlatılır. |
GÖZ DEĞMESİ- NAZAR | Kurşun döktürülür, Göğüs ya da gizli bir yere göz boncuğu, iğde çubuğu parçası, tavuk boku (Muska biçim verilmiş kesecik içinde) deniz böceği kabuğu (deve boncuğu) ve sarımsak götü birleştirilip dikilir. Mavi bocuk dizisi boğaza takılır. Muska yazdırılıp boyuna takılır. Tuz okutulur ağzına bir çimdik atılıp nazardan korunan çocuktan bir parça (bez, para vb) alınıp nazarın başkasına geçmesi sağlanır. |
GÖZ KANLANMASI | Kuru üzüm ezilip göze sarılır. uymadan önce ıslatılmış yufka ekmeği sarılır. |
HAŞLANMA ve YANIKLAR | Salça, yoğurt sürülür |
İDRAR SÖKTÜRME | Keçiboynuzu çekirdeği kavrulup, dövüldükten sonra kahve gibi içirilir. |
KABAKULAK | Şişen yere tava karası sürülür. |
KABIZLIK | Sabun kirtiği sokulur. Zeytinyağı içirilir. Buğday kepeğini yoğurtla karıştırılıp birkaç gün yedirilir. Erik kurusu ve çir yemek de it burnu yaprağı kaynatılıp içilmesi kabızlık için iyi gelir. |
KANI DURDURMA | Kesici aletlerle oluşan yaralanmalarda durmayan kan üzerine işenerek kan durdurulur. Tütün ya kül basılır. |
KARIN AĞRISI(Sancı) | Kekik kaynatılıp içirilir ya da rakı içirilir. Bal ve sirkeyle karıştırılmış bal karına sarılır karın ovalanır, göbek çekilir. Pişirilip lapa durumuna getirilmiş tarhana sarılır |
KULAK AĞRISI | Tavşan yağı konur ya da yeni kız doğurmuş anne sütü sağılır |
KURBAĞICIK | (Bebeklerde görülür) Bıngıldak temiz bir jiletle çizilip kara sakız yapıştırılır |
NEFES DARLIĞI YELPİK | Sarı çiçek(Papatya), ya da it burnu meyvesi kaynatılıp içirilir. Devetabanı çiçek ve yaprakları kaynatılıp içirilir. |
NEZLE- GRİP | Nane kaynatılıp içirilir. Isıtılmış pekmez içine acı biber katılıp yedirilir. Terletilir. |
PARMAK ARASI, TIRNAK YARALARI | Kına yakılır |
ROMATİZMA | ROMATİZME (Yel ağrısı, sızı): Bacaklara düğün otu sarılıp kandaki sarı suların akması sağlanır. Sıcak kapak taşı bastırılır, sıcak kumda yatılır. Okunmuş iplik bağlatılır. |
SARILIK | Anlından kan alınır. Camuz yoğurdu yedirilir. |
SITMA | |
SİĞİL | Çakır dikeni batırılır. Diken çürüdükçe siğil kurur. Öküz kuyruğu otu çiçeği sarılır.Bezir ya da zeytinyağında bekletilmiş sarımsak ezmesi sarılır. Taze ezilmiş ayrık otu kökü sarılır. |
ŞARBON | (Koyundan bulaşır). Yara yeri ısıtılmış ağaç kaşık sapı ile yakılır |
UYKUSUZLUK | Kaynatılmış Yarpuz yaprağı suyu, içirilir. Kurutulmuş gelincik yaprakları kaynatılıp içirilir. |
UYUZ-GİCİMİK | Kireç, göktaşı (Cenger) karışımı suda eritilip vücuda sürülür. |
VEREM | (İnce hastalık): Köpek yavrusu eti yedirilir. |
YATAK ISLATMA | Kirpi eti yedirilir. |
YILAN SOKMASI | Afsuncu ocaklara afsunlatılır |
ZAYIF (Marazlı) ve BÜYÜMEYEN BEBEKLERE | Eşek sütü içirilir |
ZEHİRLENMELER | Ayran içirilir ya da tuzlu içirilip kusturulur. Pekmez şerbeti içirilir. |
0 Yorum - Yorum Yaz
Kocaoğlan
Celalettin Ölgün
Köşektaş’ı, insanını ve geçmişini tümdengelimle değil, aldığı duyumlar ve yaptığı gözlemlerle anlatarak, gösterilmek isteneni değil, var olanı göstermiş olan Celalettin Ölgün’e çok teşekkür ediyoruz!
kosektas.net
Köyümüzde geleneklerin birçoğu yıllardır hiç değişmeden yaşatılır. Kış mevsiminin yarıya bölündüğü 15–17 Şubat günleri arasında düzenlenen “Saya” olarak bilinen oyun da bunlardan biridir. Saya, eski Türk geleneklerinden olup kuzuların ana karnında tüylenmeye başladığı günlerde yapılan bir kutlamadır.
“En iyi sayayı Kelik Derviş donatır” derlerdi. Sayada; elinde palaskasıyla önüne geleni döven, yüzü tava karasıyla boyanmış “Arapoğlu”; koldan kola geçirilmiş uzun bir sopanın üzerinde beyaz giysiler içinde “şebek”; kadın giysileri giymiş ama kim olduğu belli olmayan erkek “gelin”; çoban kürküne sarılmış “ayı”; “köse” ve tef çalıp türkü söyleyerek bunları oynatan gençler, Kelik Derviş’in elinde yeni bir kimlik kazanırdı.
Sayanın oynandığı evlerden yağ, bulgur, şeker ve para toplanır, sonra bunlar paylaşılırdı. Tefçi dışında tüm oyuncuların arkasındaki en büyük zil ya da “çan”ın çıkardığı ses, sayanın görkemiyle orantılı olurdu ve bu ses köyün öbür başında bile duyulurdu. Köyün tüm evleri—eğer “saya geliyor” diye ışıkları söndürüp içeri saklanmamışlarsa—dolaşılır, her kapıda saya oynanırdı.
Geçmiş yılların birinde, Kelik Derviş’in evinde yine görkemli bir saya donatılmış. Türkücü ve tefçi olarak Sahre’nin Hacı görevlendirilmiş. Epey dolaştıktan sonra, iri yarılığıyla ün salmış ve “Kocaoğlan” namıyla bilinen Yusuf’un (Şahin) evine gelinmiş. Kocaoğlan kapıya çıkar çıkmaz Hacı türküsünü tutturmuş:
Ortaköy’ün yağmuru, Kocaoğlan
Çıkamıyom çamuru, Kocaoğlan
Kocaoğlan’ın ayağı, Kocaoğlan
Canı istiyor dayağı, Kocaoğlan...
Hacı türküsünü söylerken, gelin rolünde oynayıp dans eden kişinin Kocaoğlan’ın oğlu Asım’dan başkası olmadığı anlaşılmış. Kocaoğlan ilk başta kendisiyle alay edildiğini fark etmemiş; ancak “Kocaoğlan şöyle, Kocaoğlan böyle” söylemlerinin uzamasıyla, söylenenleri kavradıktan sonra eline bir sopa alıp:
“Ne diyo bunlar!” diyerek sayacıları kovalamaya başlamış.
Köşektaş düğünlerinin renkli simaları Kel Köçek ile Kelik Derviş yanyana ve kolkolalar.
Kelik Derviş: Derviş Tek. Kurtuluş Savaşı gazisidir. Yarı erkek yarı kadın bir yaşam tarzı sürer; giyim ve davranışlarıyla kadınlara özenirdi.
1974 yılında ölmüştür.
İlhan (?): Kel Köçek. Aslen Adanalıdır. Hacıbektaş’ta yaşar; kendine özgü kostümü ve oyun stiliyle çevre köylerin düğünlerine neşe katardı.
Ölümü ?
Kocaoğlan: Yusuf Şahin. Kurtuluş Savaşı’na katılmış, fakat daha sonra kaçmıştır. Bu sebeple İstiklal Mahkemeleri’nde yargılanmış, idama mahkûm edilmiş, daha sonra afla kurtulmuştur.
1983 yılında ölmüştür.